|
Definicja
Ostra niewydolność nerek (ONN) jest nagłym stanem klinicznym spowodowanym utratą zdolności nerek do zachowania homeostazy ustrojowej. ONN przebiega najczęściej ze skąpomoczem lub bezmoczem, należy jednak pamiętać, że u niektórych chorych diureza może być prawidłowa lub zwiększona. Skąpomocz u dzieci najwygodniej jest określić na podstawie diurezy godzinowej. Większość źródeł definiuje skąpomocz u niemowląt jako godzinową diurezę poniżej 0,5 ml/ kg masy ciała. U dzieci starszych skąpomocz to diureza dobowa poniżej 500 ml/m2powierzchni ciała/dobę (1).
Rozpoznanie
W większości przypadków pierwszym niepokojącym objawem jest skąpomocz lub bezmocz. Celem potwierdzenia i ustalenia przyczyny ONN konieczne jest przeprowadzenie wywiadu, ustalenie diurezy godzinowej lub dobowej, wykonanie podstawowych badań laboratoryjnych, gazometrii, oznaczenie stężenia w surowicy kreatyniny, mocznika i elektrolitów.
ONN dzieli się przyczynowo na następujące postacie: - Przednerkową.
- Nerkową (postać częsta - ponad połowa przypadków u dzieci).
- Zanerkową (postać najrzadsza).
Najczęstsze przyczyny
A. Przednerkowej ONN.
- Hipowolemia - biegunka, wymioty, nadmiar diuretyków, gorączka, krwotok, gwałtowne narastanie obrzęków w zespole nerczycowym, przesunięcie płynów do trzeciej przestrzeni.
- Znaczne obniżenie ciśnienia tętniczego - wstrząs, przedawkowanie leków hipotensyjnych.
B. Nerkowej ONN.
- Choroby kłębuszków i drobnych naczyń wewnątrz nerkowych - ostre, podostre, gwałtownie postępujące kłębuszkowe zapalenie nerek, zespół hemolitycznomocznicowy, (najczęstsza przyczyna ONN u małych dzieci; charakterystyczna triada objawów - niedokrwistość hemolityczna, ostra niewydolność nerek, małopłytkowość), DIC, zespół Schónleina-
Henocha, złośliwa faza nadciśnienia tętniczego.
- Ostre śródmiąższowe zapalenie nerek.
- Zakrzepica żył lub tętnic nerkowych.
- Neotoksyny: antybiotyki (aminoglikozydy, cefalosporyny, amfoterycyna B), jodowe środki kontrastowe, niesteroidowe leki przeciwzapalne, cyklosporyna A, glikol etylenowy.
C. Zanerkowej ONN.
- Obecność ciała obcego w cewce moczowej.
- Wada wrodzona - zastawka cewki tylnej.
- Zamknięcie dróg moczowych na wysokości szyi pęcherza - kamica, nowotwory.
- Obustronna niedrożność moczowodów - kamica, kryształy kwasu moczowego lub sulfonamidów, skrzepy krwi, guzy (2, 3).
W poszczególnych grupach wiekowych (3).
- Noworodki - odwodnienie, niedotlenienie, posocznica, zespół okołoporodowy, zakrzepica żył nerkowych, zastawka cewki tylnej, krwotok, martwiczo-wrzodziejące zapalenie jelit (NEC), ostra niewydolność oddechowa (RDS), leki (4, 5).
- Niemowlęta-zespół hemolityczno-mocznicowy, odwodnienie w przebiegu biegunki, leki (antybiotyki nefrotoksyczne), ostre śródmiąższowe zapalenie nerek,
- Dzieci starsze - ostre kłębuszkowe zapalenie nerek, inne glomerulopatie (2, 3).
|
|
