|
Nadciśnienie tętnicze-wtórne
Jak wynika z powyższych danych, u dzieci poniżej 14 roku życia nadciśnienie tętnicze w większości przypadków ma charakter wtórny. Najczęstszą przyczyną utrwalonego nadciśnienia tętniczego u dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym są choroby nerek i naczyń nerkowych (43-84%), w tym choroby miąższu nerek stanowią około 60-80%, a u noworodków i niemowląt choroby nerek i naczyń oraz dysplazja oskrzelowo-płucna 50% przypadków. Torbielowatość nerek w pierwszym roku życia jest w około 30% przypadków powodem wtórnego nadciśnienia tętniczego. Częstą przyczyną nadciśnienia tętniczego nerkopochodnego u dzieci jest nefropatia odpływowa (10-60%). Nadciśnienie tętnicze w przebiegu nefropatii odpływowej zazwyczaj jest zbyt późno rozpoznane i ma ciężki przebieg, Nadciśnienie tętnicze może występować w różnych postaciach kłębuszkowych zapaleń nerek, a szczególnie wcześnie i o ciężkim przebiegu pojawia się w zewnątrzwłośniczkowym zapaleniu kłębuszków nerkowych. Diagnostyka utrzymującego się nadciśnienia tętniczego u dzieci przed okresem pokwitania będzie więc w pierwszym rzędzie polegała na wykluczeniu lub potwierdzeniu nadciśnienia tętniczego związanego z chorobami nerek. U każdego chorego należy wykonać badanie ogólne i posiew moczu, morfologię oznaczenie stężenia mocznika i kreatyniny w surowicy, jonogram, badanie obrazowe nerek - USG, cystouretrografię mikcyjną, scyntygrafię. Przy utrzymywaniu się nadciśnienia tętniczego u dziecka przed okresem pokwitania i prawidłowych wynikach powyższych badań należy wykluczyć choroby kory nadnerczy i tarczycy (oznaczenia stężenia aldosteronu w osoczu, aktywność reninowa osocza, poziom hormonów tarczycy, wydalanie katecholamin z moczem, USG, TK jamy brzusznej, scyntygrafia nadnerczy). Przy podejrzeniu guza chromo-chłonnego (pheochromocytoma), ze względu na częstszą u dzieci lokalizację pozanadnerczową, wskazane jest wyko-nanie badania scyntygraficznego z użyciem metajodobenzylguanidyny (MIBG). Prawidłowe wartości potasu w surowicy, brak klinicznych objawów choroby nadnerczy i tarczycy, nagły początek i szybka progresja nadciśnienia tętniczego sugerują możliwość nadciśnienia naczyniowenerkowego. W diagnostyce nadciśnienia naczyniowe-nerkowego standardową metodą jest angiografia naczyń nerkowych. Inne badania, takie jak renografia izotopowa przed i po podaniu kaptoprylu, USG z badaniem dopplerowskim naczyń nerkowych, MRI czy spiralna angiografia komputerowa mają znaczenie pomocnicze.
Nadciśnienie tętnicze - samoistne
Częstość nadciśnienia tętniczego samoistnego wzrasta z wiekiem i stwierdza się je u około 30% dzieci 7-11 letnich i 35% w wieku 12-18 lat. Około 20-40% przypadków nadciśnienia tętniczego występuje rodzinnie. Dzieci rodziców z nadciśnieniem tętniczym stanowią grupę ryzyka rozwoju nadciśnienia samoistnego. Według wielu badaczy rozwoju NT pierwotnego można się doszukiwać już w życiu płodowym. U dzieci, które urodziły się z niską masą ciała i dużym łożyskiem, obserwowano podwyższone ryzyko wystąpienia nadciśnienia tętniczego. U dzieci matek, które miały nadciśnienie tętnicze w czasie ciąży, stwierdzono wyższe wartości ciśnienia tętniczego w okresie wieku rozwojowego niż u ich rówieśników. Najbardziej prawdopodobna wydaje się teoria wieloczynnikowej etiopatogenezy nadciśnienia pierwotnego i wzajemne oddziaływanie czynników dziedzicznych i środowiskowych. Sugeruje się, że u dzieci czynniki genetyczne odgrywają ważniejszą rolę aniżeli czynniki środowiskowe. Wykazano liczne asocjacje nadciśnienia z antygenami HLA układu zgodności tkankowej klasy II. U chorych z nadciśnieniem częściej stwierdzano występowanie antygenów HLA B-15, B-12, A-2 i HLA DR-2, i DR-4. Przewidywanie rozwoju nadciśnienia tętniczego pierwotnego na podstawie przebiegu najwcześniejszych faz rozwoju osobniczego może mieć podstawowe znaczenie w profilaktyce oraz w zmniejszeniu zachorowalności i umieralności z tego powodu (8, 9).
|
|
